{"id":185,"date":"2022-05-25T16:23:10","date_gmt":"2022-05-25T19:23:10","guid":{"rendered":"https:\/\/www.ige.unicamp.br\/lagere-gri\/?page_id=185"},"modified":"2025-02-26T15:33:13","modified_gmt":"2025-02-26T18:33:13","slug":"artigos-de-revista","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/www.ige.unicamp.br\/lagere-gri\/publicacoes\/artigos-de-revista\/","title":{"rendered":"Artigos de revista"},"content":{"rendered":"\t\t<div data-elementor-type=\"wp-page\" data-elementor-id=\"185\" class=\"elementor elementor-185\">\n\t\t\t\t\t\t<section class=\"elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-6411c397 elementor-section-full_width elementor-section-stretched elementor-section-height-default elementor-section-height-default\" data-id=\"6411c397\" data-element_type=\"section\" data-e-type=\"section\" data-settings=\"{&quot;stretch_section&quot;:&quot;section-stretched&quot;,&quot;background_background&quot;:&quot;classic&quot;}\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-column elementor-col-100 elementor-top-column elementor-element elementor-element-233f1542\" data-id=\"233f1542\" data-element_type=\"column\" data-e-type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-3ee38a06 elementor-widget elementor-widget-menu-anchor\" data-id=\"3ee38a06\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"menu-anchor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-menu-anchor\" id=\"topo-artigos-revista\"><\/div>\n\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-21b71a4a elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"21b71a4a\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">artigos de revista<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t<section class=\"elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-18d87740 elementor-section-full_width elementor-section-stretched elementor-section-height-default elementor-section-height-default\" data-id=\"18d87740\" data-element_type=\"section\" data-e-type=\"section\" data-settings=\"{&quot;stretch_section&quot;:&quot;section-stretched&quot;}\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-column elementor-col-100 elementor-top-column elementor-element elementor-element-9dadfd5\" data-id=\"9dadfd5\" data-element_type=\"column\" data-e-type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-3c7443a elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"3c7443a\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Neoextrativismo e o uso de recursos naturais na am\u00e9rica latina: notas introdut\u00f3rias sobre conflitos e impactos socioambientais<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-0fab215 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"0fab215\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Claudete de Castro Silva Vitte\n<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-6092c8a elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"6092c8a\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p><b>Resumo: <\/b><span style=\"font-weight: 400\">No s\u00e9culo XXI, os pa\u00edses da Am\u00e9rica Latina v\u00eam adotando um <\/span><i><span style=\"font-weight: 400\">modelo de desenvolvimento econ\u00f4mico<\/span><\/i><span style=\"font-weight: 400\"> calcado na extra\u00e7\u00e3o de enormes volumes de recursos naturais com foco em exporta\u00e7\u00f5es. S\u00e3o recursos que incluem a agropecu\u00e1ria monocultora, a minera\u00e7\u00e3o, hidrocarbonetos e megaprojetos de infraestrutura que provocam diversos conflitos e impactos socioambientais. O objetivo deste trabalho foi demonstrar que a Am\u00e9rica Latina vem adotando, desde a coloniza\u00e7\u00e3o europeia, um modelo de desenvolvimento baseado na explora\u00e7\u00e3o de recursos naturais que foi aprofundado recentemente devido \u00e0 uma maior demanda internacional, intensificando conflitos e impactos ambientais e territoriais. Assim, \u00e9 mantido um padr\u00e3o (neo)extrativista (GUDYNAS, 2012). A pesquisa \u00e9 explorat\u00f3ria e foi feito levantamento e revis\u00e3o te\u00f3rico-bibliogr\u00e1fica, com uso de dados e informa\u00e7\u00f5es de fontes secund\u00e1rias. Este artigo est\u00e1 dividido em seis partes: na primeira parte foi feita uma reflex\u00e3o sobre a expans\u00e3o do capitalismo e sobre pol\u00edticas de desenvolvimento na Am\u00e9rica Latina nos s\u00e9culos XX e XXI. Na segunda parte discutida a heran\u00e7a hist\u00f3rica do padr\u00e3o agroexportador extrativista no subcontinente. Na terceira parte foram caracterizados os recursos naturais dispon\u00edveis na Am\u00e9rica Latina. Na quarta parte foi analisada a rela\u00e7\u00e3o do neoextrativismo com a acumula\u00e7\u00e3o por espolia\u00e7\u00e3o (HARVEY, 2004) e a ideia de securitiza\u00e7\u00e3o dos recursos naturais. Na quinta parte foram discutidos conflitos e impactos socioambientais no subcontinente advindos do neoextrativismo e na sexta parte foram aventadas algumas alternativas para o uso de recursos naturais na Am\u00e9rica Latina, em conson\u00e2ncia com a ideia de justi\u00e7a social e de uma ordem internacional ambiental.\u00a0<\/span><\/p><p><b>Palavras-chave<\/b><span style=\"font-weight: 400\">: Am\u00e9rica Latina. Neoextrativismo. Geopolitica dos recursos naturais. Conflitos socioambientais. Desenvolvimento econ\u00f4mico.<\/span><\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-3e6e51f elementor-align-center elementor-widget elementor-widget-button\" data-id=\"3e6e51f\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"button.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-button-wrapper\">\n\t\t\t\t\t<a class=\"elementor-button elementor-button-link elementor-size-md\" href=\"https:\/\/www.ige.unicamp.br\/lagere-gri\/wp-content\/uploads\/sites\/59\/2022\/05\/ClaudeteVitte_RevConexaoPolitica_Crise-socioambiental_AL_Claudete.pdf\" target=\"_blank\">\n\t\t\t\t\t\t<span class=\"elementor-button-content-wrapper\">\n\t\t\t\t\t\t<span class=\"elementor-button-icon\">\n\t\t\t\t<i aria-hidden=\"true\" class=\"far fa-hand-point-up\"><\/i>\t\t\t<\/span>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<span class=\"elementor-button-text\">download<\/span>\n\t\t\t\t\t<\/span>\n\t\t\t\t\t<\/a>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t<section class=\"elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-4668c67 elementor-section-full_width elementor-section-stretched elementor-section-height-default elementor-section-height-default\" data-id=\"4668c67\" data-element_type=\"section\" data-e-type=\"section\" data-settings=\"{&quot;stretch_section&quot;:&quot;section-stretched&quot;}\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-column elementor-col-100 elementor-top-column elementor-element elementor-element-24baf61\" data-id=\"24baf61\" data-element_type=\"column\" data-e-type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-4d9225f elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"4d9225f\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Am\u00e9rica Latina: uma integra\u00e7\u00e3o regional ag\u00f4nica? A institucionalidade da integra\u00e7\u00e3o regional e alguns de seus principais desafios<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-f099b93 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"f099b93\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Claudete de Castro Silva Vitte\n<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-7894758 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"7894758\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p><strong>Resumo: <\/strong>Esta pesquisa enfocou o Acordo Estrat\u00e9gico Transpac\u00edfico (TPP\/TPP-11), a Alian\u00e7a Bolivariana para os Povos de Nossa Am\u00e9rica-Tratado de Com\u00e9rcio dos Povos (Alba) e a Comunidade de Estados Latino-Americanos e Caribenhos (Celac), considerando a institucionalidade de cada organiza\u00e7\u00e3o e suas caracteriza\u00e7\u00f5es. Na metodologia de pesquisa foi feito um balan\u00e7o preliminar da literatura sobre organiza\u00e7\u00f5es regionais e sobre os casos espec\u00edficos, em tentativa de correlacion\u00e1-las entre si, observando semelhan\u00e7as e diferen\u00e7as. Como resultados, verificamos que a arquitetura regional latino-americana \u00e9 complexa e o regionalismo latino-americano n\u00e3o vive seu melhor momento. Com crise econ\u00f4mica, os processos de integra\u00e7\u00e3o regional na Am\u00e9rica Latina refluem. O cen\u00e1rio pol\u00edtico mais inst\u00e1vel na regi\u00e3o tamb\u00e9m dificulta a integra\u00e7\u00e3o regional.<\/p><p><strong>Palavras-chave:<\/strong> Fronteira, Inseguran\u00e7a, Territ\u00f3rio.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-47d2479 elementor-align-center elementor-widget elementor-widget-button\" data-id=\"47d2479\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"button.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-button-wrapper\">\n\t\t\t\t\t<a class=\"elementor-button elementor-button-link elementor-size-md\" href=\"https:\/\/www.ige.unicamp.br\/lagere-gri\/wp-content\/uploads\/sites\/59\/2022\/05\/ClaudeteVitte_UmaIntegracaoRegionalAgonica_RBG_2018.pdf\" target=\"_blank\">\n\t\t\t\t\t\t<span class=\"elementor-button-content-wrapper\">\n\t\t\t\t\t\t<span class=\"elementor-button-icon\">\n\t\t\t\t<i aria-hidden=\"true\" class=\"far fa-hand-point-up\"><\/i>\t\t\t<\/span>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<span class=\"elementor-button-text\">download<\/span>\n\t\t\t\t\t<\/span>\n\t\t\t\t\t<\/a>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t<section class=\"elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-2b4df35 elementor-section-full_width elementor-section-stretched elementor-section-height-default elementor-section-height-default\" data-id=\"2b4df35\" data-element_type=\"section\" data-e-type=\"section\" data-settings=\"{&quot;stretch_section&quot;:&quot;section-stretched&quot;}\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-column elementor-col-100 elementor-top-column elementor-element elementor-element-8d57b94\" data-id=\"8d57b94\" data-element_type=\"column\" data-e-type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-da2dc2f elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"da2dc2f\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">A influ\u00eancia de Nicholas Spykman nas rela\u00e7\u00f5es contempor\u00e2neas entre EUA e R\u00fassia: uma an\u00e1lise sobre a import\u00e2ncia geopol\u00edtica da Ucr\u00e2nia<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-28c9e31 elementor-widget elementor-widget-heading\" data-id=\"28c9e31\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"heading.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t<h2 class=\"elementor-heading-title elementor-size-default\">Higor Ferreira Brigola | Vinicius Modolo Teixeira<\/h2>\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-e35a4ed elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"e35a4ed\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p><strong><span class=\"fontstyle0\">Resumo: <\/span><\/strong><span class=\"fontstyle1\">O presente artigo tem como objetivo analisar a import\u00e2ncia da geopol\u00edtica cl\u00e1ssica no jogo de poder entre EUA e R\u00fassia, tendo como base as teses elaboradas por Nicholas Spykman. Para realizar esta discuss\u00e3o, a reda\u00e7\u00e3o do artigo foi dividida em duas partes. Primeiramente busca-se abordar teoricamente a estrat\u00e9gia geopol\u00edtica de Nicholas Spykman, que foi desenvolvida no contexto da Segunda Guerra Mundial, mas continuou a nortear a pol\u00edtica externa dos EUA no per\u00edodo bipolar. Na segunda parte foi realizado uma an\u00e1lise sobre o cen\u00e1rio geopol\u00edtico europeu ap\u00f3s a Guerra Fria no tocante as rivalidades entre EUA e R\u00fassia, evidenciando o aumento da influ\u00eancia estadunidense por meio da expans\u00e3o da OTAN, e a import\u00e2ncia da Ucr\u00e2nia no jogo de poder entre os dois pa\u00edses.<\/span><\/p><p><span class=\"fontstyle1\"><br \/><\/span><strong><span class=\"fontstyle0\">Palavras-chave: <\/span><\/strong><span class=\"fontstyle1\">Nicholas Spykman, Ucr\u00e2nia, Rimland, Heartland<\/span> <\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-42b9231 elementor-align-center elementor-widget elementor-widget-button\" data-id=\"42b9231\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"button.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-button-wrapper\">\n\t\t\t\t\t<a class=\"elementor-button elementor-button-link elementor-size-md\" href=\"https:\/\/www.ige.unicamp.br\/lagere-gri\/wp-content\/uploads\/sites\/59\/2022\/07\/A-influencia-de-Nicholas-Spykman-nas-relacoes-contemporaneas-entre-EUA-e-Russia.pdf\" target=\"_blank\">\n\t\t\t\t\t\t<span class=\"elementor-button-content-wrapper\">\n\t\t\t\t\t\t<span class=\"elementor-button-icon\">\n\t\t\t\t<i aria-hidden=\"true\" class=\"far fa-hand-point-up\"><\/i>\t\t\t<\/span>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<span class=\"elementor-button-text\">download<\/span>\n\t\t\t\t\t<\/span>\n\t\t\t\t\t<\/a>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t<section class=\"elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-287fa904 elementor-section-full_width elementor-section-stretched elementor-section-height-default elementor-section-height-default\" data-id=\"287fa904\" data-element_type=\"section\" data-e-type=\"section\" data-settings=\"{&quot;stretch_section&quot;:&quot;section-stretched&quot;}\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-no\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-column elementor-col-100 elementor-top-column elementor-element elementor-element-6242e0c0\" data-id=\"6242e0c0\" data-element_type=\"column\" data-e-type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-e84bebc elementor-align-center elementor-widget elementor-widget-button\" data-id=\"e84bebc\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"button.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-button-wrapper\">\n\t\t\t\t\t<a class=\"elementor-button elementor-button-link elementor-size-xl\" href=\"#topo-artigos-revista\">\n\t\t\t\t\t\t<span class=\"elementor-button-content-wrapper\">\n\t\t\t\t\t\t<span class=\"elementor-button-icon\">\n\t\t\t\t<i aria-hidden=\"true\" class=\"fas fa-arrow-up\"><\/i>\t\t\t<\/span>\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<span class=\"elementor-button-text\">Voltar ao topo<\/span>\n\t\t\t\t\t<\/span>\n\t\t\t\t\t<\/a>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/section>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\/*! elementor &#8211; v3.6.4 &#8211; 13-04-2022 *\/ body.elementor-page .elementor-widget-menu-anchor{margin-bottom:0} \/*! elementor &#8211; v3.6.4 &#8211; 13-04-2022 *\/ .elementor-heading-title{padding:0;margin:0;line-height:1}.elementor-widget-heading .elementor-heading-title[class*=elementor-size-]&gt;a{color:inherit;font-size:inherit;line-height:inherit}.elementor-widget-heading .elementor-heading-title.elementor-size-small{font-size:15px}.elementor-widget-heading .elementor-heading-title.elementor-size-medium{font-size:19px}.elementor-widget-heading .elementor-heading-title.elementor-size-large{font-size:29px}.elementor-widget-heading .elementor-heading-title.elementor-size-xl{font-size:39px}.elementor-widget-heading .elementor-heading-title.elementor-size-xxl{font-size:59px} artigos de&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":151,"featured_media":0,"parent":177,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"elementor_header_footer","meta":{"_customify_content_layout":"full-width","_customify_sidebar":"content","_customify_page_header_display":"none","_customify_disable_header":"","_customify_disable_header_top":"","_customify_disable_header_main":"","_customify_disable_header_bottom":"","_customify_disable_page_title":"1","_customify_disable_content_vertical_padding":"","_customify_disable_footer_top":"","_customify_disable_footer_main":"","_customify_disable_footer_bottom":"","_customify_breadcrumb_display":"","_customify_header_transparent_display":"","footnotes":""},"class_list":["post-185","page","type-page","status-publish","hentry"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v28.6 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Artigos de revista - Laborat\u00f3rio de Geografia Regional e de Geografia das Rela\u00e7\u00f5es Internacionais<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.ige.unicamp.br\/lagere-gri\/publicacoes\/artigos-de-revista\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pt_BR\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Artigos de revista - Laborat\u00f3rio de Geografia Regional e de Geografia das Rela\u00e7\u00f5es Internacionais\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"\/*! elementor &#8211; v3.6.4 &#8211; 13-04-2022 *\/ body.elementor-page .elementor-widget-menu-anchor{margin-bottom:0} \/*! elementor &#8211; v3.6.4 &#8211; 13-04-2022 *\/ .elementor-heading-title{padding:0;margin:0;line-height:1}.elementor-widget-heading .elementor-heading-title[class*=elementor-size-]&gt;a{color:inherit;font-size:inherit;line-height:inherit}.elementor-widget-heading .elementor-heading-title.elementor-size-small{font-size:15px}.elementor-widget-heading .elementor-heading-title.elementor-size-medium{font-size:19px}.elementor-widget-heading .elementor-heading-title.elementor-size-large{font-size:29px}.elementor-widget-heading .elementor-heading-title.elementor-size-xl{font-size:39px}.elementor-widget-heading .elementor-heading-title.elementor-size-xxl{font-size:59px} artigos de&hellip;\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.ige.unicamp.br\/lagere-gri\/publicacoes\/artigos-de-revista\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Laborat\u00f3rio de Geografia Regional e de Geografia das Rela\u00e7\u00f5es Internacionais\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2025-02-26T18:33:13+00:00\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Est. tempo de leitura\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"4 minutos\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.ige.unicamp.br\\\/lagere-gri\\\/publicacoes\\\/artigos-de-revista\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.ige.unicamp.br\\\/lagere-gri\\\/publicacoes\\\/artigos-de-revista\\\/\",\"name\":\"Artigos de revista - Laborat\u00f3rio de Geografia Regional e de Geografia das Rela\u00e7\u00f5es Internacionais\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.ige.unicamp.br\\\/lagere-gri\\\/#website\"},\"datePublished\":\"2022-05-25T19:23:10+00:00\",\"dateModified\":\"2025-02-26T18:33:13+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.ige.unicamp.br\\\/lagere-gri\\\/publicacoes\\\/artigos-de-revista\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pt-BR\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/www.ige.unicamp.br\\\/lagere-gri\\\/publicacoes\\\/artigos-de-revista\\\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.ige.unicamp.br\\\/lagere-gri\\\/publicacoes\\\/artigos-de-revista\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"In\u00edcio\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.ige.unicamp.br\\\/lagere-gri\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Publica\u00e7\u00f5es\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.ige.unicamp.br\\\/lagere-gri\\\/publicacoes\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":3,\"name\":\"Artigos de revista\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.ige.unicamp.br\\\/lagere-gri\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.ige.unicamp.br\\\/lagere-gri\\\/\",\"name\":\"Laborat\u00f3rio de Geografia Regional e de Geografia das Rela\u00e7\u00f5es Internacionais\",\"description\":\"Site do LAGERE-GRI\\\/IG-Unicamp\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.ige.unicamp.br\\\/lagere-gri\\\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/www.ige.unicamp.br\\\/lagere-gri\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"pt-BR\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.ige.unicamp.br\\\/lagere-gri\\\/#organization\",\"name\":\"Laborat\u00f3rio de Geografia Regional e de Geografia das Rela\u00e7\u00f5es Internacionais\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.ige.unicamp.br\\\/lagere-gri\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pt-BR\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.ige.unicamp.br\\\/lagere-gri\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.ige.unicamp.br\\\/lagere-gri\\\/wp-content\\\/uploads\\\/sites\\\/59\\\/2022\\\/05\\\/cropped-logositelagere.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.ige.unicamp.br\\\/lagere-gri\\\/wp-content\\\/uploads\\\/sites\\\/59\\\/2022\\\/05\\\/cropped-logositelagere.png\",\"width\":2773,\"height\":663,\"caption\":\"Laborat\u00f3rio de Geografia Regional e de Geografia das Rela\u00e7\u00f5es Internacionais\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.ige.unicamp.br\\\/lagere-gri\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"}}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Artigos de revista - Laborat\u00f3rio de Geografia Regional e de Geografia das Rela\u00e7\u00f5es Internacionais","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.ige.unicamp.br\/lagere-gri\/publicacoes\/artigos-de-revista\/","og_locale":"pt_BR","og_type":"article","og_title":"Artigos de revista - Laborat\u00f3rio de Geografia Regional e de Geografia das Rela\u00e7\u00f5es Internacionais","og_description":"\/*! elementor &#8211; v3.6.4 &#8211; 13-04-2022 *\/ body.elementor-page .elementor-widget-menu-anchor{margin-bottom:0} \/*! elementor &#8211; v3.6.4 &#8211; 13-04-2022 *\/ .elementor-heading-title{padding:0;margin:0;line-height:1}.elementor-widget-heading .elementor-heading-title[class*=elementor-size-]&gt;a{color:inherit;font-size:inherit;line-height:inherit}.elementor-widget-heading .elementor-heading-title.elementor-size-small{font-size:15px}.elementor-widget-heading .elementor-heading-title.elementor-size-medium{font-size:19px}.elementor-widget-heading .elementor-heading-title.elementor-size-large{font-size:29px}.elementor-widget-heading .elementor-heading-title.elementor-size-xl{font-size:39px}.elementor-widget-heading .elementor-heading-title.elementor-size-xxl{font-size:59px} artigos de&hellip;","og_url":"https:\/\/www.ige.unicamp.br\/lagere-gri\/publicacoes\/artigos-de-revista\/","og_site_name":"Laborat\u00f3rio de Geografia Regional e de Geografia das Rela\u00e7\u00f5es Internacionais","article_modified_time":"2025-02-26T18:33:13+00:00","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Est. tempo de leitura":"4 minutos"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.ige.unicamp.br\/lagere-gri\/publicacoes\/artigos-de-revista\/","url":"https:\/\/www.ige.unicamp.br\/lagere-gri\/publicacoes\/artigos-de-revista\/","name":"Artigos de revista - Laborat\u00f3rio de Geografia Regional e de Geografia das Rela\u00e7\u00f5es Internacionais","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.ige.unicamp.br\/lagere-gri\/#website"},"datePublished":"2022-05-25T19:23:10+00:00","dateModified":"2025-02-26T18:33:13+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.ige.unicamp.br\/lagere-gri\/publicacoes\/artigos-de-revista\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pt-BR","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.ige.unicamp.br\/lagere-gri\/publicacoes\/artigos-de-revista\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.ige.unicamp.br\/lagere-gri\/publicacoes\/artigos-de-revista\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"In\u00edcio","item":"https:\/\/www.ige.unicamp.br\/lagere-gri\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Publica\u00e7\u00f5es","item":"https:\/\/www.ige.unicamp.br\/lagere-gri\/publicacoes\/"},{"@type":"ListItem","position":3,"name":"Artigos de revista"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.ige.unicamp.br\/lagere-gri\/#website","url":"https:\/\/www.ige.unicamp.br\/lagere-gri\/","name":"Laborat\u00f3rio de Geografia Regional e de Geografia das Rela\u00e7\u00f5es Internacionais","description":"Site do LAGERE-GRI\/IG-Unicamp","publisher":{"@id":"https:\/\/www.ige.unicamp.br\/lagere-gri\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.ige.unicamp.br\/lagere-gri\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"pt-BR"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/www.ige.unicamp.br\/lagere-gri\/#organization","name":"Laborat\u00f3rio de Geografia Regional e de Geografia das Rela\u00e7\u00f5es Internacionais","url":"https:\/\/www.ige.unicamp.br\/lagere-gri\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pt-BR","@id":"https:\/\/www.ige.unicamp.br\/lagere-gri\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/www.ige.unicamp.br\/lagere-gri\/wp-content\/uploads\/sites\/59\/2022\/05\/cropped-logositelagere.png","contentUrl":"https:\/\/www.ige.unicamp.br\/lagere-gri\/wp-content\/uploads\/sites\/59\/2022\/05\/cropped-logositelagere.png","width":2773,"height":663,"caption":"Laborat\u00f3rio de Geografia Regional e de Geografia das Rela\u00e7\u00f5es Internacionais"},"image":{"@id":"https:\/\/www.ige.unicamp.br\/lagere-gri\/#\/schema\/logo\/image\/"}}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.ige.unicamp.br\/lagere-gri\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/185","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.ige.unicamp.br\/lagere-gri\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.ige.unicamp.br\/lagere-gri\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ige.unicamp.br\/lagere-gri\/wp-json\/wp\/v2\/users\/151"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ige.unicamp.br\/lagere-gri\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=185"}],"version-history":[{"count":22,"href":"https:\/\/www.ige.unicamp.br\/lagere-gri\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/185\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":632,"href":"https:\/\/www.ige.unicamp.br\/lagere-gri\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/185\/revisions\/632"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.ige.unicamp.br\/lagere-gri\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/177"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.ige.unicamp.br\/lagere-gri\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=185"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}